

Hãy tưởng tượng một thế giới mà trong đó Bitcoin chỉ là điểm khởi đầu của tiền tệ kỹ thuật số. Đó chính xác là những gì đã xảy ra trong vũ trụ tiền điện tử. Trong khi Bitcoin vẫn là đồng coin tiên phong và lớn nhất, hàng ngàn loại tiền kỹ thuật số thay thế đã xuất hiện kể từ khi Bitcoin ra đời vào năm 2009. Những đồng coin thay thế này được gọi chung là "Altcoin".
Thuật ngữ "Altcoin" là sự kết hợp giữa hai từ "alternative" (thay thế) và "coin" (đồng tiền), dùng để chỉ bất kỳ loại tiền điện tử nào không phải là Bitcoin. Giống như việc chúng ta có nhiều loại xe hơi phục vụ các mục đích khác nhau, Altcoin được tạo ra để giải quyết những vấn đề khác nhau hoặc cung cấp các tính năng mà Bitcoin không có.
Altcoin đầu tiên là Litecoin, ra mắt vào năm 2011 với mục tiêu xử lý giao dịch nhanh hơn Bitcoin. Ngày nay, hệ sinh thái Crypto bao gồm hơn 16.500 loại tiền điện tử, mỗi loại có đặc điểm và mục đích riêng biệt. Trong khi Bitcoin hiện chiếm khoảng một nửa tổng giá trị thị trường thì Altcoin chiếm nửa còn lại, phản ánh tầm quan trọng ngày càng tăng của nhóm tài sản này trong nền kinh tế số.
Để hiểu đúng về Altcoin, trước tiên chúng ta cần làm rõ một số thuật ngữ cơ bản trong thế giới tiền điện tử nói chung.
Đầu tiên, "coin" là tiền điện tử hoạt động trên blockchain riêng của nó. Chẳng hạn, Bitcoin hoạt động trên blockchain Bitcoin, Ethereum trên blockchain Ethereum, và tương tự như vậy. Đây là các đồng coin gốc của mạng lưới tương ứng.
Trong khi đó, "Altcoin" là bất kỳ loại tiền điện tử nào không phải là Bitcoin. Tuy nhiên, một số người cho rằng Altcoin là bất kỳ loại tiền điện tử nào không phải là Bitcoin hoặc Ethereum, vì đây là hai đồng coin lớn nhất và lâu đời nhất.
Trong khi đó, "token" là một loại tiền điện tử chạy trên blockchain của một loại tiền điện tử khác thay vì có blockchain riêng. Ví dụ, nhiều token hoạt động trên mạng Ethereum, sử dụng cơ sở hạ tầng của mạng này nhưng phục vụ các mục đích khác nhau.
Altcoin thường được chia thành một trong hai loại sau:
Phần lớn các Altcoin nhằm giải quyết một số hạn chế của Bitcoin, chẳng hạn như tốc độ giao dịch, mức tiêu thụ năng lượng, tính riêng tư, hoặc khả năng ứng dụng linh hoạt. Mỗi Altcoin đều có giá trị độc đáo riêng, giúp nhóm tài sản này khác biệt so với Bitcoin và các loại tiền điện tử khác.
Vũ trụ Altcoin vô cùng đa dạng, với nhiều danh mục riêng biệt phục vụ các mục đích khác nhau trong hệ sinh thái Crypto:
Stablecoin được thiết kế để giảm thiểu biến động giá bằng cách neo giá trị của chúng vào các tài sản ổn định như đồng USD hoặc vàng. Ví dụ bao gồm USDC, USDT (Tether) và DAI. Khác với hầu hết các loại tiền điện tử, stablecoin hướng đến việc duy trì giá trị ổn định, giúp chúng trở nên hữu ích cho các giao dịch hàng ngày và đóng vai trò như một "nơi trú ẩn an toàn" trong thời kỳ thị trường biến động.
Utility token hay token tiện ích cung cấp quyền truy cập vào các dịch vụ trong một mạng blockchain cụ thể. Chúng giống như chìa khóa kỹ thuật số mở khóa các tính năng hoặc dịch vụ trên một nền tảng. Ví dụ XRP được thiết kế cho các giao dịch xuyên biên giới, hay MATIC hỗ trợ phí giao dịch trên mạng Polygon.
Các Altcoin này được thiết kế đặc biệt để được sử dụng như tiền tệ trong việc trao đổi giá trị. Chúng tập trung vào việc trở thành phương tiện thanh toán hiệu quả với các tính năng như thời gian giao dịch nhanh và phí thấp.
Token quản trị trao cho người nắm giữ quyền biểu quyết trong quá trình ra quyết định của một dự án blockchain. Bằng cách sở hữu các token này, bạn có thể bỏ phiếu cho các thay đổi của giao thức, tương tự như việc cổ đông có quyền biểu quyết trong công ty. Maker (MKR) là một ví dụ nổi bật, loại tiền điện tử này cho phép người dùng bỏ phiếu quyết định cách vận hành nền tảng MakerDAO.
Security token đại diện cho quyền sở hữu đối với một tài sản bên ngoài, tương tự như chứng khoán truyền thống. Chúng có thể đại diện cho cổ phần trong một công ty, một phần bất động sản, hoặc các khoản đầu tư khác. Những token này thường chịu sự điều chỉnh của các quy định về chứng khoán.
Meme coin khởi đầu như những trò đùa hoặc bình luận xã hội, nhưng đã trở nên phổ biến nhờ sự ủng hộ của cộng đồng. Dogecoin (DOGE) và Shiba Inu (SHIB) là những ví dụ nổi tiếng, bắt đầu như các meme hài hước trên Internet nhưng phát triển cộng đồng người dùng lớn. Các đồng coin này thường có nguồn cung khổng lồ hoặc không giới hạn, dẫn đến mức giá tiếp cận thấp hơn.
Các token này cung cấp năng lượng cho các trò chơi blockchain, trong đó người chơi có thể kiếm phần thưởng tiền điện tử thông qua việc chơi game. Ví dụ như Axie Infinity, cho phép người chơi nuôi, lai tạo và chiến đấu với các sinh vật giả tưởng để nhận token có thể quy đổi thành các loại tiền tệ khác.
Dù có hàng ngàn Altcoin đang tồn tại trên thị trường, chỉ một số ít trong đó đã khẳng định được vị thế dẫn đầu dựa trên tính ứng dụng, mức độ chấp nhận và vốn hóa thị trường. Dưới đây là một số Altcoin nổi bật nhất:
Ethereum là Altcoin lớn nhất với vốn hóa thị trường khoảng 440 tỷ USD. Khác với Bitcoin chủ yếu được xem như tiền kỹ thuật số, Ethereum giới thiệu khái niệm "hợp đồng thông minh" có thể lập trình, tự động thực hiện khi điều kiện được đáp ứng. Sự đổi mới này đã cho phép hàng ngàn ứng dụng được xây dựng trên nền tảng, từ dịch vụ tài chính đến trò chơi và thị trường nghệ thuật kỹ thuật số.
Được phát triển bởi Ripple Labs, XRP hướng tới việc hỗ trợ chuyển tiền quốc tế nhanh chóng và chi phí thấp. Nền tảng tập trung đặc biệt vào việc giúp các tổ chức tài chính cải thiện thanh toán xuyên biên giới, cung cấp giải pháp thay thế cho các hệ thống ngân hàng truyền thống.
Solana nổi bật nhờ tốc độ giao dịch cực nhanh và chi phí thấp. Blockchain này có thể xử lý hàng ngàn giao dịch mỗi giây, trở nên hấp dẫn đối với các ứng dụng cần hiệu suất cao như nền tảng giao dịch và trò chơi.
Cardano áp dụng phương pháp phát triển blockchain dựa trên nghiên cứu học thuật, chú trọng vào bảo mật và tính bền vững. Nền tảng sử dụng cơ chế đồng thuận proof-of-stake (bằng chứng cổ phần), tiêu tốn ít năng lượng hơn nhiều so với mô hình đào coin của Bitcoin.
Thường được ví như "bạc so với vàng Bitcoin," Litecoin là một trong những Altcoin đầu tiên, ra đời năm 2011. Tiền điện tử này cung cấp thời gian xác nhận giao dịch nhanh hơn và sử dụng thuật toán băm khác với Bitcoin. Với hơn một thập kỷ hoạt động, Litecoin vẫn được ưa chuộng trong các thanh toán hàng ngày nhờ phí giao dịch thấp và khả năng chấp nhận rộng rãi.
Bắt đầu như một trò đùa dựa trên meme Internet, Dogecoin đã trở thành một trong những tiền điện tử được nhận diện nhiều nhất trên toàn cầu. Dù có nguồn gốc hài hước, Dogecoin đã phát triển một cộng đồng đam mê và thu hút sự chú ý rộng rãi nhờ vào các nhân vật nổi tiếng. Giá cả phải chăng và nguồn cung vô hạn giúp DOGE trở nên phổ biến cho giao dịch "tiền boa" và các giao dịch nhỏ trên mạng.
Là stablecoin lớn nhất tính theo vốn hóa thị trường, Tether duy trì giá trị neo với đồng USD. Mỗi token USDT được hỗ trợ bởi các khoản dự trữ nhằm bảo đảm giá trị 1 USD, trở thành công cụ thiết yếu cho các nhà giao dịch muốn chuyển đổi giữa các loại tiền điện tử biến động và tài sản ổn định mà không cần quy đổi về tiền pháp định. Đây là một trong những đồng tiền điện tử được giao dịch nhiều nhất dựa theo khối lượng hàng ngày.
USDC là một stablecoin có tốc độ tăng trưởng nhanh, được điều tiết và neo giá theo đồng USD. Được tạo ra bởi liên minh Centre (đồng sáng lập bởi Circle và Coinbase), USDC nổi bật nhờ tính minh bạch, với các báo cáo kiểm chứng thường xuyên về lượng USD dự trữ. Stablecoin này đã trở thành một phần hạ tầng quan trọng cho các ứng dụng tài chính phi tập trung và thanh toán xuyên biên giới.
Ra mắt như một lựa chọn thay thế cho Dogecoin, Shiba Inu nhanh chóng thu hút một lượng người theo dõi khổng lồ. Dù bắt đầu như một meme coin, dự án đã mở rộng bao gồm sàn giao dịch phi tập trung (ShibaSwap), nền tảng NFT và nhiều tiện ích khác. Giá cực thấp trên mỗi token cho phép nhà đầu tư sở hữu hàng triệu hoặc hàng tỷ token, góp phần làm nên sức hút mạnh mẽ trong giới đầu tư nhỏ lẻ.
Uniswap đã cách mạng hóa giao dịch tiền điện tử với mô hình tạo lập thị trường tự động (AMM). Là một trong những sàn giao dịch phi tập trung lớn nhất, nền tảng cho phép người dùng giao dịch token trực tiếp từ ví cá nhân mà không cần bên trung gian, đồng thời chủ sở hữu token UNI có thể tham gia biểu quyết định hướng phát triển của giao thức.
Mỗi Altcoin trong danh sách này đều mang lại các tính năng và lợi ích khác biệt so với Bitcoin, đáp ứng những nhu cầu và trường hợp sử dụng cụ thể trong thị trường tiền điện tử.
Để đưa ra quyết định đầu tư Altcoin chính xác, bạn cần hiểu hai chỉ số thị trường quan trọng: tỷ lệ thống trị Altcoin và vốn hóa thị trường.
Tỷ lệ thống trị Altcoin (Altcoin dominance) là phần trăm tổng giá trị thị trường tiền điện tử thuộc về tất cả các Altcoin gộp lại. Chỉ số này được tính bằng công thức:
Tỷ lệ thống trị Altcoin = (Tổng vốn hóa thị trường tiền điện tử – Vốn hóa thị trường Bitcoin) / Tổng vốn hóa thị trường × 100%
Khi tỷ lệ thống trị của Bitcoin giảm, tỷ lệ thống trị của Altcoin tăng, cho thấy dòng tiền đang đổ vào các loại tiền điện tử thay thế.
Biểu đồ thống trị Altcoin là công cụ mạnh mẽ để phát hiện xu hướng thị trường:
Lịch sử cho thấy, tỷ lệ thống trị Altcoin đạt đỉnh trong đợt tăng giá năm 2017–2018 khi chạm gần 67% và một lần nữa vào giữa năm 2021 khi tiến sát 60%. Những giai đoạn này trùng khớp với sự bùng nổ mạnh mẽ của giá Altcoin.
Vốn hóa thị trường Altcoin đại diện cho tổng giá trị của tất cả các Altcoin đang lưu hành. Chỉ số này được tính bằng cách nhân giá hiện tại của từng đồng coin với nguồn cung lưu hành của nó, sau đó cộng tất cả các giá trị này lại (loại trừ Bitcoin).
Trong giai đoạn gần đây, tổng vốn hóa thị trường Altcoin đạt khoảng 1,4 nghìn tỷ USD, chiếm khoảng 55% tổng thị trường tiền điện tử.
Việc theo dõi biểu đồ vốn hóa thị trường Altcoin cung cấp những thông tin chi tiết có giá trị:
Nhiều nhà đầu tư theo dõi tỷ lệ giữa vốn hóa thị trường của Bitcoin và tổng vốn hóa Altcoin để xác định khả năng dịch chuyển vốn giữa các phân khúc thị trường. Khi dòng tiền chuyển từ Bitcoin sang Altcoin, điều này thường kích hoạt làn sóng tăng giá trên toàn bộ thị trường Altcoin.
Trong thị trường tiền điện tử, có một hiện tượng thú vị được gọi là "mùa Altcoin" hay "altseason". Thuật ngữ này chỉ những giai đoạn mà các Altcoin đồng loạt vượt trội hơn Bitcoin, thường ghi nhận mức tăng giá ngoạn mục trong thời gian ngắn.
Mùa Altcoin thường bắt đầu sau khi Bitcoin đã có một đợt tăng trưởng mạnh và sau đó đi ngang hoặc ổn định. Khi đó, các nhà đầu tư tìm kiếm lợi nhuận cao hơn có thể chuyển một phần vốn từ Bitcoin sang Altcoin, làm giảm tỷ lệ thống trị của Bitcoin và kích hoạt sự tăng giá trong các đồng Altcoin.
Chỉ số Altcoin Season Index là một thước đo giúp nhà đầu tư xác định liệu thị trường có đang trong mùa Altcoin hay không. Chỉ số này xem xét các yếu tố sau:
Các mùa Altcoin đáng chú ý bao gồm:
Mùa Altcoin thường kéo dài từ vài tuần đến vài tháng, tùy thuộc vào điều kiện thị trường, tâm lý nhà đầu tư và các yếu tố kinh tế vĩ mô. Chúng có thể kết thúc nhanh như khi bắt đầu, với giá có khả năng giảm mạnh không kém gì lúc tăng.
Giống như bất kỳ khoản đầu tư nào, Altcoin mang lại những lợi ích tiềm năng nhưng cũng đi kèm với rủi ro đáng kể mà nhà đầu tư cần cân nhắc kỹ lưỡng.
Với những rủi ro liên quan đến việc đầu tư vào Altcoin, việc nghiên cứu kỹ lưỡng là điều bắt buộc trước khi bạn quyết định bỏ tiền. Dưới đây là những yếu tố quan trọng cần xem xét khi đánh giá một khoản đầu tư Altcoin tiềm năng:
Sách trắng (white paper) là tài liệu quan trọng mô tả công nghệ, mục tiêu và chiến lược triển khai của một đồng tiền điện tử. Khi đọc white paper, hãy chú ý:
Bằng cách xem xét kỹ lưỡng những khía cạnh này, bạn có thể đưa ra quyết định đầu tư Altcoin chính xác hơn, từ đó biết được đồng nào đáng đầu tư và đồng nào nên tránh.
Việc lưu trữ Altcoin đúng cách là yếu tố then chốt để bảo vệ khoản đầu tư của bạn. Các hình thức lưu trữ khác nhau sẽ mang lại mức độ bảo mật và tiện lợi khác nhau.
Bất kể bạn chọn loại ví nào, hãy tuân thủ các biện pháp bảo mật thiết yếu sau:
Như câu nói nổi tiếng trong thế giới crypto: "Not your keys, not your coins." (tạm dịch: "Không giữ khóa riêng, không sở hữu coin"). Vì thế, việc tự chịu trách nhiệm bảo vệ Altcoin của mình là phần không thể thiếu khi tham gia vào hệ sinh thái tiền điện tử.
Thị trường Altcoin không ngừng phát triển kể từ khi bắt đầu vào năm 2011. Khi không gian tiền điện tử ngày càng trưởng thành, những dự án có tiện ích thực sự và ứng dụng trong đời sống sẽ có khả năng phát triển mạnh mẽ, trong khi các dự án kém chất lượng có thể dần biến mất.
Đối với người mới bước vào thế giới Altcoin, việc lựa chọn một nền tảng giao dịch đáng tin cậy là điểm khởi đầu lý tưởng. Một sàn giao dịch tốt nên cung cấp danh mục Altcoin đa dạng, giao diện thân thiện, hệ thống bảo mật vững chắc, và hỗ trợ khách hàng chuyên nghiệp. Mức phí cạnh tranh cùng với tính thanh khoản cao sẽ giúp bạn giao dịch hiệu quả hơn trong những mùa Altcoin khi cơ hội đa dạng hóa đầu tư trở nên phong phú.
Dù bạn đang muốn hiểu xu hướng thị trường thông qua các chỉ số thống trị Altcoin hay xây dựng một danh mục đầu tư đa dạng gồm các dự án tiềm năng, việc chọn đúng công cụ và nền tảng sẽ cung cấp đầy đủ khả năng tiếp cận cần thiết để bạn tự tin bước vào thị trường đầy hứa hẹn này.
Altcoin là đồng tiền sử dụng blockchain khác với Bitcoin. Nó được thiết kế để cung cấp các tính năng hoặc mục tiêu khác biệt so với Bitcoin, có các đặc điểm riêng biệt mặc dù chung cơ sở công nghệ blockchain.
Top 10 altcoin hàng đầu hiện nay là Ethereum、Cardano、Binance Coin、Solana、Litecoin、Polkadot、Chainlink、Dogecoin、Ripple và Avalanche。Những đồng này có giá trị vốn hóa cao và khối lượng giao dịch lớn nhất thị trường.
Nhà đầu tư mới nên tập trung vào các Altcoin có đội ngũ phát triển mạnh mẽ,lịch sử hoạt động tốt và tiềm năng tương lai。Phân tích kỹ lưỡng tokenomics,theo dõi thị trường và cộng đồng hỗ trợ để đưa ra quyết định đầu tư sáng suốt。
Altcoin có rủi ro cao do thị trường nhỏ, giá biến động mạnh và dễ bị thao túng bởi tin tức, tâm lý đầu cơ. Nhà đầu tư cần chuẩn bị cho những sự thay đổi giá bất ngờ.
Bạn có thể bắt đầu từ 100 nghìn đồng trở lên. Số tiền này đủ để thử nghiệm và học hỏi. Điều quan trọng là kiên nhẫn và quản lý vốn hợp lý, không phải số tiền bắt đầu.
Đánh giá công nghệ cơ bản,cộng đồng và nhóm phát triển。Phân tích tình hình thị trường,khối lượng giao dịch và động lực tăng trưởng。Xem xét tiềm năng dài hạn và các yếu tố rủi ro để đưa ra quyết định đầu tư sáng suốt。
Có,một số Altcoin có khả năng sinh lợi cao hơn Bitcoin trong những chu kỳ thị trường nhất định。Tuy nhiên,điều này phụ thuộc vào lựa chọn dự án và thời điểm đầu tư。
Phân tán đầu tư giữa các Altcoin có tiềm năng khác nhau,theo dõi thị trường thường xuyên,đặt mục tiêu lợi nhuận và dừng lỗ rõ ràng。Cân bằng giữa coin lớn và coin nhỏ để tối ưu hóa rủi ro và lợi nhuận。











